Observatie De verschillen tussen de beste AI-modellen worden kleiner. Wat een bedrijf onderscheidt, is steeds vaker wat eromheen zit: rekenkracht, stroom, kapitaal en een kanaal naar honderden miljoenen gebruikers.

Vier schaarse middelen

  • Chips. Geavanceerde AI-chips zijn schaars en de productieketen is geconcentreerd bij een handvol bedrijven.
  • Datacenters en energie. Trainen en draaien van modellen vraagt om gigawatts. Stroomaansluitingen zijn in veel regio's de echte bottleneck.
  • Distributie. Wie al een besturingssysteem, browser of chat-app bezit, kan AI direct bij gebruikers krijgen.
  • Kapitaal. De investeringen lopen in de honderden miljarden; niet elk bedrijf kan dat volhouden.

Gevolgen voor de toekomst van AI

Verwachting Verwacht consolidatie: minder partijen die frontier-modellen trainen, meer partijen die erop bouwen. Voor Europa en Nederland is de vraag welke rol overblijft: afnemer, toeleverancier (denk aan chipmachines) of ook bouwer van eigen infrastructuur.